Stawki VAT

Kontrahenta, który spóźnia się ze spłatą należnych zobowiązań finansowych, ukarać można odsetkami naliczanymi za zwłokę. Zezwala na to Kodeks Cywilny, regulujący procesy umowy cywilnoprawnej. Kiedy zatem można zacząć procedurę naliczania odsetek i w jaki sposób tego dokonać?

Jak wyliczyć należne odsetki

K.C. reguluje umowy cywilnoprawne, dlatego też w postanowieniach umowy między stronami nie wolno zawrzeć odsetek większych niż czterokrotna stopa lombardowa Narodowego Banku Polskiego. Z kolei jeśli stopa odsetkowa nie była oddzielnie ustalona postanowieniami umowy cywilnoprawnej, powinno odwołać się do artykułu 481 § 2 Kodeksu Cywilnego K.C., który zezwala na stosowanie odsetek ustawowych. Obecnie wynoszą one 13 procent zadłużenia w skali rocznej.

Terminy naliczania odsetek

W myśl art. 481 K.C., jeżeli jedna ze stron opóźnia się z zapłatą należności, wierzyciel ma prawo zażądać odsetek za czas spóźnienia. Procedurę naliczania odsetek można rozpocząć od pierwszego dnia zalegania z płatnościami, przy czym:

• jeśli termin zapłaty przypada na inny dzień wolny od pracy, na przykład na sobotę, wówczas nie ulega on przesunięciu
• jeśli termin zapłaty przypada w dzień ustawowo wolny od pracy, to znaczy w święto lub w niedzielę, wówczas ulega on przesunięciu na następny dzień, który nie jest ustawowo wolnym od pracy (na przykład z niedzieli na poniedziałek)

Zasady sporządzania noty odsetkowej

Nota odsetkowa, innymi słowy monit zaległości, musi zawierać wszystkie informacje dotyczące powstałych wierzytelności. Składa się przede wszystkim z:

• terminu opóźnień w spłacie
• podpisu osoby upoważnionej do sporządzenia noty
• daty sporządzenia dokumentu
• wskazania sposobu uregulowania płatności
• kwoty powstałych zobowiązań i należnych od niej odsetek
• terminu kiedy należy uregulować powstałe zadłużenie wraz z odsetkami
• rodzaju powstałych zobowiązań
• danych wierzyciela i danych dłużnika

Podstawa prawna

Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964r. - Kodeks Cywilny (Dz. U. z 1964r., Nr 16, poz.93, z późn. zm.):

• Art. 482.
  § 1. Od zaległych odsetek można żądać odsetek za opóźnienie dopiero od chwili wytoczenia o nie powództwa, chyba że po powstaniu zaległości strony zgodziły się na doliczenie zaległych odsetek do dłużnej sumy.
  § 2. Przepis paragrafu poprzedzającego nie dotyczy pożyczek długoterminowych udzielanych przez instytucje kredytowe.
• Art. 481.
  § 1. Jeżeli dłużnik opóźnia się ze spełnieniem świadczenia pieniężnego, wierzyciel może żądać odsetek za czas opóźnienia, chociażby nie poniósł żadnej szkody i chociażby opóźnienie było następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi.
  § 2. Jeżeli stopa odsetek za opóźnienie nie była z góry oznaczona, należą się odsetki ustawowe. Jednakże gdy wierzytelność jest oprocentowana według stopy wyższej niż stopa ustawowa, wierzyciel może żądać odsetek za opóźnienie według tej wyższej stopy.
  § 3. W razie zwłoki dłużnika wierzyciel może nadto żądać naprawienia szkody na zasadach ogólnych.
• Art. 359.
  § 1. Odsetki od sumy pieniężnej należą się tylko wtedy, gdy to wynika z czynności prawnej albo z ustawy, z orzeczenia sądu lub z decyzji innego właściwego organu.
  § 2. Jeżeli wysokość odsetek nie jest w inny sposób określona, należą się odsetki ustawowe.
  § 3. Rada Ministrów określa, w drodze rozporządzenia, wysokość odsetek ustawowych, kierując się koniecznością zapewnienia dyscypliny płatniczej i sprawnego przeprowadzania rozliczeń pieniężnych, biorąc pod uwagę wysokość rynkowych stóp procentowych oraz stóp procentowych Narodowego Banku Polskiego.